Nakon turbulentnih 15 godina postojanja, Yahoo je odlučio da krajem 2009 godine zatvori GeoCities servis. Čak i pored ogromne baze korisnika, 12 miliona posjeta u toku marta 2009, preko 2 miliona linkova, preko 5 miliona web sajtova, GeoCities - ikona besplatnog web hostinga - odlazi u prošlost.

Svojevremeno se sjećam svoje prve web stranice hostovane na GeoCities 1996 koji mi je na neki način otvorio vrata weba za personalno korišćenje i mogućnostima koje se tu pružaju. U to vrijeme hostovanje web sajtova je bilo prilično zahtjevno, pogotovo za entuzijaste koji su se interesovali za internet tehnologije. S obzirom da je u SAD-u komercijalizacija weba krenula dosta ranije nego što je globalno prihvaćena u cijelom svijetu, jasno je da su amerikanci bili i dosta napredniji po pitanju tehnologije i pristupu novim tehnologijama, a pogotovo e-commerce rješenjima koji su u to vrijeme prolazili kroz svoj prvi pravi uspon. GeoCities je sa druge strane bio prvi besplatan hosting, koji je u neku ruku predstavljao i prvi pravi community, jer je kao takav bio i zamišljen.

Kako je sve počelo?

GeoCities kreatori David Bohnett i John Rezner su to isprva zamislili kao web hosing direktorijum za određene geo-lokacije u Los Angelesu koje su zvali „komšilucima“ (slobodni prevod od neighborhoods), gdje su omogućili hosting web stranica za kompanije i individualce koje se nalaze na datoj lokaciji, tako da su nastali prvi „komšiluci“ pod nazivima WestHollywood, RodeoDrive, SunSetStrip, BeverlyHills, itd. Nakon kraćeg vremena primjetili su da za njihove (tada zvane GeoPages) web hosting stranice interesovanje inormno raste, te su krajem 1995 godine odlučili da ponude registrovanje korisnika, tačnije dozvole svakom ko se registruje sa određene geo-lokacije da otvori svoj sopstveni web prostor i to BESPLATNO. Ubrzo su se proširili na druge gradove u SAD-u te iste godine GeoPages postaju i zvanično GeoCities i do sredine 1996 se proširuju na preko 20 „komšiluka“ sa preko 20 hiljada registrovanih korisnika širom svijeta i 8 miliona prikaza mjesečno. U to vrijeme se razvijaju Geo-Gradovi u Evropi (Paris, London), Japanu (Tokyo) pa sve do Australije.

Monetarizacija i prodaja GeoCities

Naravno, uz ogromnu bazu korisnika i visoku posjećenost, korisnicima su bili ponuđeni forumi i chat, te besplatan email koji je omogućavao nesmetanu komunikaciju i izgradnju community-ja nalik sadašnjim gigant-socijalnim mrežama. Davidova i Johnova ideja je briljirala i ostvarivala nezapamćenu popularnost, što su uvidjeli i investitori kojih je bilo sve više. Jedan od glavnih investitora devedesetih je bio i Yahoo. Špekuliše se da je Yahoo bio pokrenuo ideju monetarizacije GeoCities iako tada nisu bili vlasnici, ali su bili u neposrednom kontaktu sa kreatorima GeoCities. Tako je GeoCities napravio prvi negativan potez u pravcu monetarizacije. Prvo su sredinom 1997 uveli banere koji su se prikazivali na vrhu i sa strane svake stranice, da bi godinu dana i poslije žestokih reakcija korisnika, objavili GeoCities Watermark koji se prikazivao na dnu svake stranice. Tada sam i lično bio frustriran zbog toga što je dizajn i izgled moje stranice bio narušen nečim na šta nisam mogao da djelujem. Nakon izvjesnog vremena neki korisnici su počeli da objavljuju JS skripte koje su omogućavale uklanjanje watermarka i prekirvanje bannera, ali većina ozbiljnih korisnika koji su donosili i najveću posjetu su u tom trenutku odlučili da se oproste od GeoCities.

Sa druge strane, mnogo više korisnika je i dalje dolazilo za razliku od onih koji su odustajali isfrustirani lošom pristupom monetarizacije na GeoCities, tako da su vlasnici sa ponosom krajem 1997 objavili da je registrovan milioniti korisnik te da je GeoCities postao 5 sajt po posjećenosti na Webu. U avgustu 1998, GeoCities zvanično izlazi na berzu sa inicijalnom cijenom dionice od $17 da bi nakon januarskih vijesti da postoji veliko interesovanje Yahoo! da preuzme GeoCities, visina dionica u februaru 1999 skočila na nevjerovatnih $150.

To je bila 1999 godina, bolje poznata po vrhuncu dot-com bubble-a, te je to bio i najbolji trenutak za prodaju, ali isto tako i za investiciju, na što se Yahoo i odlučio. Yahoo! je u aprilu 1999 objavio da je kupio GeoCities za inormnih $3.5 milijardi. GeoCities je tada po BusinessWeeku bio treći sajt po posjećenosti, sa 3.5 miliona registrovanih korisnika (15000 novih registracija dnevno) i 1.6 milijardu prikaza mjesečno. Ta godina za Yahoo je donijela još nekoliko kupovina, izmeđuostalog i Broadcast.com. U to vrijeme GeoCities je važio kao najnapredniji i najveći community sa besplatnim hostingom, iako je bilo dosta konkurenata izmeđuostalog Tripod (Lycos, 2004 kupljen od strane južno korejske firme Daum Communications), ali ni izbliza toliko popularnih niti sa tolikim brojem korisnika i multi-milionskom mjesečnom posjetom. GeoCities je u to vrijeme težio ili da kupi ili da porazi svoje konkurente, tako da je krajem 1998 kupio i tada poznati WebRing.com za samo $2 miliona, što je još dodatno povećalo dominaciju GeoCities na webu.

Yahoo! GeoCities: Početak kraja

Yahoo! kao novi vlasnik je tada nametnuo nove uslove za korisnike i svim korisnicima objavio da je cjelokupni sadržaj GeoCities, sve što su korisnici postavljali, uređivali, objavljivali, uključujući i slike, u vlasništvu Yahoo!, što je izazvalo lavinu nezadovoljstva, čak i tužbi, tako da je Yahoo! povukao svoju odluku neposredno poslije par tužbi. Međutim to nije bio kraj problema i ratova koje je Yahoo! nastavio da vodi sa korisnicima GeoCities. Da bi vratio uložena sredstva Yahoo! je namjeravao da većinu hostovanih korisnika konvertuje na plaćeni premium režim koji su uveli 2001 godine, te su korisnicima koji su ostali na besplatnom hostingu smanjili mogućnost uploada i transfera podataka, što je dovelo do masovnog nezadovoljstva, te je većina do tada popularnih GeoCities korisnika pronašlo alternativnije rješenje i napustili GeoCities hosting.

U 2000-tim Yahoo! bilježi velike izdatke održavanjem GeoCities te se već tada nagovještava da će povrat uloženih sredstava biti teško odplatiti. Nepopularnost GeoCities se još više povećala tokom spyware ere, kada je bio korišćen za hosting i distribuciju maleware fajlova, virusa i trojanaca, što je uveliko unazadilo reputaciju koju je GeoCities imao 90-tih. Zadnjih godina dosta SEO kompanija pokušava da uz pomoć GeoCities gradi mrežu sajtova linkujući na sajtove klijenata i na taj način dižu reputaciju na Yahoo! Search SERPs, iako to nije donijelo značajne SEO rezultate.

GeoCities - Rest In Peace

Šta god da se desilo, zadnjih par godina GeoCities je nastavio da generiše posjetu, ali je svakako pao na marginu Yahoo! investicija, da bi krajem aprila ove godine bio ugašen a trenutni korisnici su dobili instrukcije da pređu na plaćeni Yahoo! Web Hosting servis jer će u protivnom njihovi nalozi u toku godine biti ugašeni. To je svakako navelo konkurentne kompanije i sajtove da kreiraju kampanje kako bi konvertovali i pridobili GeoCities korisnike koji napuštaju brod koji tone.

Dok se drugi bore da zadrže što više korisnika, kompanije kao što su Yahoo! ukidaju brendove kao što je GeoCities (koji su i dalje među 150 najpopularnijih sajtova na svijetu) da bi što prije zaboravili svoje poslovne neuspjehe. Dosta poznavaoca modernih tehnologija i socijalnih mreža žestoko kritikuju menadžment Yahoo! zbog zapuštanja GeoCities koji je u svoje vrijeme imao autoritet koji danas ima FaceBook, te je do danas mogao zadržati staru slavu. GeoCities će uveliko umanjiti troškove Yahoo! u nadolazećoj krizi, gdje će uveliko da se uštedi na održavanju i napajanju hiljada petabyte besplatno hostovanih informacija. Čudno je da se Yahoo! nije odlučio za prodaju već je jednostavno ugasio taj servis, i izjasnili su se da više nemaju namjeru da nude besplatan hosting. Ono što očekuje korisnike su instrukcije od strane Yahoo! kako da sačuvaju svoje sajtove, koje će biti objavljene u toku ovog ljeta, što će vjerovatno biti jednostavna procedura snimanja fajlova i baze dostupna za download svakom korisniku. Više informacija o „gašenju“ GeoCities servisa Yahoo! namjerava objaviti u toku ljeta, a jedino što ostaje u aktivno i u Yahoo! vlasništvu će biti geocities.com domen i email servis. Oni koji imaju geocities.com email će na kraju imati bar trofej i uspomenu na stara vremena. GeoCities, počivaj u miru!

Modifikovano : May 3rd, 2009 Svrstano pod : Ekonomija i poslovanje, IT, Ostalo, Tehnologije Navigacija : Previous post / Next post